Tasiemiec bąblowcowy / bąblowiec

typ: płazińce
gromada: tasiemce

Pasożyt
żywiciel pośredni: krowa, świnia, koń, człowiek
żywiciel ostateczny: kot, pies, wilk

CYKL ROZWOJOWY
1. wydalenie jaja przez żywiciela ostatecznego - drapieżnego ssaka (psa, kota, wilka)
2. zjedzenie jaja przez żywiciela pośredniego - przeżuwacza (krowę), świnię, konia, człowieka
3. w przewodzie pokarmowym żywiciela pośredniego z jaj wydostaje się onkosfera
4. onkosfera przebija ścianki jelita, dostaje się najczęściej do wątroby lub płuc
5. przekształca się w wągra (wągier nazywany jest bąblowcem lub echinokokiem, dorosły dorasta do olbrzymich rozmiarów – ludzkiej głowy, zawiera w sobie liczne drobne pęcherzyki z tysiącami główek tasiemca, w 1 mm pęcherza do 400 tys. główek)
6. po zjedzeniu mięsa z wągrami przez żywiciela ostatecznego - drapieżnego ssaka, w jego przewodzie pokarmowym następuje rozpuszczenie otoczki, a tasiemiec osadza się w jelicie cienkim i zaczyna produkować jaja

Tasiemiec nieuzbrojony
typ: płazińce
gromada: tasiemce

Pasożyt
żywiciel pośredni: bydło
żywiciel ostateczny: człowiek
droga zarażenia przez człwieka: zjedzenie mięsa wołowego z wągrami

Cecha charakterytyczna
Posiada 4 przyssawki na skoleksie (główce), za pomocą których przytwierdza się do ściany jelita.

CYKL ROZWOJOWY
1. Zapłodnione jaja magazynowane są w macicy tasiemca. Tam rozwijają się z nich kuliste larwy pierwszego stadium - onkosfery.
2. Wydalenie członu wypełnionego jajami przez żywiciela ostatecznego - człowieka.
3. Zjedzenie jaja przez żywiciela pośredniego - bydło rogate (zanieczyszczona trawa).
4. W przewodzie pokarmowym żywiciela pośredniego z jaj wydostaje się onkosfera - larwa (ma 6 haczyków).
5. Onkosfera przebija ścianki jelita, dostaje się do naczyń krwionośnych i z krwią wędruje do mięśni.
6. W mięśniach osadza się, otarbia i przekształca w wągra - postać larwalną tasiemca, którą zaraża się człowiek, wągier tasiemca nieuzbrojonego to cysticerkus.
7. Po zjedzeniu mięsa (wołowego) z wągrami przez żywiciela ostatecznego - człowieka, w jego przewodzie pokarmowym następuje rozpuszczenie otoczki, dotychczas wpuklina główka wynicowuje się na zewnątrz, a tasiemiec osadza się w jelicie cienkim i zaczyna produkować człony.


Zapraszam do newslettera!

APARATY GOLGIEGO (STRUKTURY GOLGIEGO, czyt. goldżiego)

Są zbudowane z gładkiej siateczki śródplazmatycznej.
Organellum to składa się z niewielkich, mocno spłaszczonych pęcherzyków (cystern, talerzyków), ułożonych w stos, wokół którego rozmieszczone są niewielkie pęcherzyki i kanaliki.
Podstawową jednostką strukturalną jest diktiosom (4-6 talerzyków).

W kursie ponadto: rysunek

Nie ma bezpośredniego połączenia aparatów Golgiego z siateczką śródplazmatyczną, są bezładnie rozrzucone w cytozolu (cytoplazmie).

Funkcje : ośrodek syntezy i wydzielania różnych substancji, miejsce powstawania lizosomów.
W strukturach Golgiego odbywa się:
- modyfikowanie, formowanie i sortowanie białek oraz lipidów
- synteza polisacharydów oraz mukopolisacharydów (związki zmniejszające możliwość podrażnień i uczuleń oraz zwiększające odporność skóry na czynniki zewnętrzne, np. kwas hialuronowy)
- synteza glikoprotein
- według części badaczy aparaty Golgiego biorą udział w tworzeniu wakuol wydzielniczych i mikrociałek

Lokalizacja :
W komórkach zwierzęcych: zwykle w pobliżu jądra komórkowego, otaczają centriole.
W komórkach roślinnych: skupienia diktiosomów rozproszone w całej cytoplazmie.


Zapraszam do newslettera (na górze strony)!

Autoradiografia – metoda pozwalająca na kontrolowanie przebiegu reakcji, po wcześniejszym oznakowaniu radioizotopami uczestniczących w niej związków.

Przykład:
Śledzenie przemiany RNA w komórkach zarodkowych:
1) inkubacja komórki z radioaktywnym prekursorem (np. izotopem wodoru – trytem)
2) rutynowa technika histologiczna: sporządzenie skrawków, umieszczenie ich na szkiełkach podstawowych, pokrycie preparatu emulsją fotograficzną (zawiera AgBr, czyli bromek srebra)
3) preparat pozostawia się w ciemności (nawet na kilka miesięcy), w tym czasie promieniowanie emitowane przez izotop promieniotwórczy trafia na AgBr i powoduje pojawienie się w nim metalicznego srebra
4) po wywołaniu autoradiogramu można na przykład określić lokalizacją oznaczonego RNA albo rozpoznać określone sekwencje DNA


Ponadto w kursie: chromatografia, barwienie fluorescencyjne, elektroforeza, hodowle in vitro, barwienie komórek chemiczne, mikromanipulacje, frakcjonowanie komórki

Barwienie fluorescencyjne – technika nadawania kolorów składnikom komórek i tkanek przy użyciu barwników fluorescencyjnych.

Fluorescencja – właściwość wypromieniowywania przez barwnik fluorescencyjny światła innego koloru niż światło wcześniej zaabsorbowane. Barwnik fluorescencyjny (np. oranż akrydyny) ma bowiem zdolność do wyemitowania fluorescencji o długości fali większej niż zaabsorbowana.
Efekty barwienia można obserwować przez mikroskop fluorescencyjny, który ma nadfioletowe źródło światła (lampa rtęciowa) lub światła emitowanego przez laser (mikrofotografia konfokalna).

Zalety barwienia fluorescencyjnego: możliwość przyżyciowego barwienia komórek, bez zaburzania ich życia.


Ponadto w kursie: chromatografia, autoradiografia, elektroforeza, hodowle in vitro, barwienie komórek chemiczne, mikromanipulacje, frakcjonowanie komórki

1. Połącz w pary nazwy elementów ucha z nazwami ich funkcji.

A. błona bębenkowa
B. trąbka Eustachiusza
C. kanał słuchowy zewnętrzny

I. przenosi falę dźwiękową (w słupie powietrza)
II. odbiera drgania fali dźwiękowej
III. odbiera i przetwarza wrażenia słuchowe
IV. wyrównuje ciśnienie wewnętrzne w uchu


2. Skóra, poza funkcją ochronną i odbieraniem bodźców, bierze udział w regulacji temperatury ciała oraz gospodarce wodno-mineralnej. Powierzchnia skóry w stosunku do masy ciała człowieka zmienia się w ciągu jego życia i w przeliczeniu na 1 kg masy ciała wynosi średnio: u niemowlęcia 700 cm2, a u dorosłego człowieka 220 cm2. Na podstawie powyższych informacji oceń, kto podczas upału jest narażony na szybsze odwodnienie.

A. Człowiek dorosły, ponieważ ma większą całkowitą powierzchnię skóry niż niemowlę.
B. Człowiek dorosły, ponieważ w przeliczeniu na 1 kg wagi ma mniejszą powierzchnię skóry
niż niemowlę.
C. Niemowlę, ponieważ w przeliczeniu na 1 kg wagi ma większą powierzchnię skóry niż
człowiek dorosły.
D. Niemowlę, ponieważ ma mniejszą powierzchnię skóry niż człowiek dorosły.


3. Na śniadanie uczeń zjadł posiłek złożony wyłącznie z węglowodanów (skrobi i sacharozy). Zaznacz informację, która prawidłowo opisuje trawienie wyżej wymienionego posiłku.

A. Większa część tego posiłku nie ulegnie strawieniu, ze względu na brak odpowiedniego
enzymu trawiennego w przewodzie pokarmowym człowieka.
B. Trawienie zachodzić będzie stopniowo, we wszystkich odcinkach przewodu
pokarmowego, aż po jelito cienkie.
C. Trawienie tego posiłku zachodzić będzie głównie w żołądku, ze względu na obecność
specyficznych enzymów.
D. Trawienie zachodzić będzie tylko w tych odcinkach przewodu pokarmowego, w których
jest środowisko obojętne lub zasadowe.


Jakie są według was poprawne odpowiedzi?

Zapraszam do komentowania i newslettera!

Dzisiaj odejdziemy trochę od tematu powtórek do matury. Na chłodny jesienny wieczór niezbędnym zestawem jest koc i gorąca herbata z... miodem. Przyjrzyjmy się jego rodzajom i właściwościom.


"Miód jest jedną z najcenniejszych substancji odżywczych i leczniczych, jakich dostarcza nam natura. Składający się w prawie 80 procentach z cukrów prostych jest niezwykle łatwo przyswajalny przez organizm ludzki. Jego wchłanianie odbywa się w górnej części przewodu pokarmowego, bezpośrednio do krwi z pominięciem procesów pośrednich i trwa poniżej dwóch godzin.
Oprócz węglowodanów zawiera kwasy, białko, enzymy, substancje bakteriobójcze oraz wodę. W miodzie znajdują się także witaminy zazwyczaj z grupy B, ale również A, C i K choć w niewielkich ilościach, wszystkie aminokwasy oraz około 30 makro- i mikroelementów. Najważniejsze z nich to żelazo, mangan, kobalt i magnez. Zwłaszcza cenne jest żelazo, ponieważ pierwiastek ten, choć w miodzie jest go niewiele, występuje w formie niezwykle dobrze przyswajalnej przez organizm ludzki. Miód zawiera również inhibinę, substancję, która hamuje rozwój bakterii i zabija niektóre jej szczepy.
Ze względu na swoje wartości, miód jest szczególnie zalecany dla chorych na serce, wątrobę, przy reumatyzmie, anemii, niedowadze, złej przemianie materii, podczas rekonwalescencji, przed operacjami.
Osobom zdrowym pozwala zachować dobrą kondycję, uodparnia i wzmacnia. Miód powinien być spożywany przez dzieci i młodzież, ponieważ wpływa u nich na przyrost wagi, wzmaga ogólną odporność organizmu oraz ułatwia rozwój umysłowy.
W zależności od surowca, z jakiego powstał miód, wyróżniamy miody:
• nektarowe (kwiatowe)
• spadziowe
• mieszane (nektarowo-spadziowe lub spadziowo-nektarowe)
Miody nektarowe (kwiatowe)
Miód taki w większości wypadków jest jasny, a tylko nieliczne jego rodzaje mają odcień od ciemnożółtego do brązowego. Miody kwiatowe odznaczają się wyraźnym aromatem. Miód pochodzi z nektaru najczęściej różnych roślin, ale pszczelarze mogą uzyskiwać miody odmianowe, powstające przy ogromnej przewadze nektaru jednej rośliny. Miody takie odbiera się z ula zaraz po przekwitnieniu danej rośliny miododajnej. Określa się je nazwą rośliny, z której głównie pochodzą, np. miód rzepakowy.
Rodzaje miodów odmianowych:
• Miód rzepakowy - w stanie płynnym kolor słomkowy. Krystalizuje się szybko, w ciągu kilku dni po odbiorze. Po skrystalizowaniu jest biały lub kremowy o konsystencji drobnoziarnistej, mazistej. W smaku bardzo słodki. Zapach kwitnącego rzepaku, raczej nieprzyjemny; z czasem woń słabnie. Miód o największej ilości glukozy i aminokwasów.
• Miód wrzosowy - w stanie płynnym kolor ciemnobrunatny, a konsystencja galaretowata. Krystalizuje się dość szybko. Po skrystalizowaniu pomarańczowy lub ciemnobrunatny o konsystencji drobnoziarnistej. Smak lekko gorzkawy, ostry. Zapach kwiatów wrzosu, silny.
• Miód gryczany - szczególnie nadaje się do wyrobu miodów pitnych. Duża zawartość kwasów sprawia, że fermentacja napojów przebiega prawidłowo, a silny aromat i swoisty ostry smak czyni napoje miodowe bardziej pikantnymi. W stanie płynnym, kolor ciemnoherbaciany do brunatnego. Po skrystalizowaniu kolor brązowy, konsystencja gruboziarnista przy czym na powierzchni często pozostaje warstwa rzadkiego miodu. Miód o silnym zapachu kwiatu gryki, smak ostry lekko piekący.
• Miód akacjowy - w stanie płynnym kolor bezbarwny lub jasnosłomkowy, długo nie krystalizuje się. Stan skrystalizowany - kolor jasnosłomkowy, kremowy. Miód o słabym zapachu kwiatu akacji, mdły. Odznacza się znacznie większą zawartością sacharozy niż wszystkie inne miody nektarowe. Jest lubiany przez dzieci.
• Miód lipowy - w stanie płynnym kolor żółty lub zielonkawożółty. Konsystencją i barwą przypomina olej rycynowy. Po skrystalizowaniu ma kolor żółtopomarańczowy lub brunatny; konsystencję drobnoziarnistą, krupkowatą. Miód o wyraźnym zapachu lipy. Ostry w smaku z lekką goryczką.
• Miód koniczynowy - w stanie płynnym barwa słomkowożółta, zapach kwiatów koniczyny, nikły. Po skrystalizowaniu barwa jasnożółta, smak bardzo słodki, łagodny, ale nieco mdły. Miód z koniczyny czerwonej jest jaśniejszy i długo pozostaje w stanie płynnym. Po skrystalizowaniu jest prawie biały. Ma wyraźny, nie spotykany w innych miodach, kwaskowaty posmak.
• Miód bławatkowy - barwa złocistożółta, zapach bławatka, miód o ostrym, charakterystycznym smaku.
• Miód manuka - w stanie płynnym, kolor dość ciemny. Jest to miód uzyskiwany na Nowej Zelandii z kwiatów rośliny manuka. Ostry w smaku, intensywny w zapachu ma bardzo cenione właściwości lecznicze. Miody te są segregowane na podstawie siły oddziaływania wyrażanej czynnikiem UMF (unique manuka factor).
• Miód malinowy - w stanie płynnym kolor żółtawy. Po skrystalizowaniu żółtozłocisty. W smaku łagodny, lekko kwaskowaty o lekkim zapachu malin. Lubiany przez dzieci.
• Miód wielokwiatowy - w stanie płynnym kolor żółty. Po skrystalizowaniu kolor jasnobrązowy. Łagodny o woskowym zapachu. Może też posiadać różne barwy i smak uzależnione od rodzaju oblatywanego kwiatu.
Miody spadziowe
W Polsce przeważają miody spadziowe z jodły i świerka; rzadko spotyka się miody spadziowe z drzew liściastych. Miody spadziowe z drzew iglastych zawierają substancje lecznicze stosowane w schorzeniach dróg oddechowych. Miód spadziowy jest najczęściej ciemny z odcieniem zielonkawym lub szarym i sprawia wrażenie jakby przybrudzonego. W stanie płynnym jest prawie czarny, po skrystalizowaniu rozjaśnia się. Miody spadziowe z drzew liściastych mają nieprzyjemny smak, a z drzew iglastych — łagodny, lekko żywiczny. W miodach spadziowych znajduje się znaczny procent cukru złożonego, melezytozy, zwanego też cukrem modrzewiowym, którego nie ma bądź jest w nieznacznej ilości w miodzie nektarowym.
• Miód z drzew owocowych - barwa złocistożółta o zapachu płatków kwiatowych i łagodnym smaku.
• Miód ziołowy (górski) - barwa ciemnożółta do pomarańczowo-żółtej, zapach intensywny. Miód o smaku korzennym.
Właściwości lecznicze miodów
Właściwości lecznicze i odżywcze miodów są różne.
Wpływ na to ma pora roku i pogoda przy jakiej miód powstawał i był zbierany, sposób jego przechowywania a także rodzaj roślin z kwiatów których pszczoły spijały nektar.
• „Wątrobiarzom” pomże miód z mniszka lekarskiego, pierwszy rozpoczynający “sezon miodowy”.
Miód rzepakowy - pomaga na serce i układ krążenia
• Miód akacjowy - pomaga szczególnie przy kłopotach żołądkowych. Dwie łyżki rozcieńczone wieczorem w szklance letniej wody i wypijane rano nacz czo regulują trawienie i pomagają zwłaszcza przy zaparciach.
• Miód wielokwiatowy - najczęściej spotykany w sklepach, co nie znaczy, że jest on najmniej wartościowy. Dwie, trzy łyżeczki dziennie zjadane systematycznie w czasie miesięcy zimowych pomagają organizmowi łatwiej znosić potem wiosenne alergie.
• Miód lipowy - Działa rozgrzewająco i kojąco przy schorzeniach oskrzeli, zatok, kaszlu i przeziębieniu. Jest skuteczny zwłaszcza w stanach osłabienia (podobnie jak miód malinowy. Ma także własności uspakajające.
• Miód gryczany - jest bogaty w cukry proste enzymy kwasy organiczne, mikroelementy i olejki eteryczne. Działa odtruwająco i uodparniająco. Leczy między innymi nieżyty górnych dróg oddechowych.
• Miód spadziowy - najbogatszy w składniki zalecane przy schorzeniach układu krążenia i kłopotach z sercem. Leczy nieżyty górnych dróg oddechowych i gardła. Napój z tego miodu, wody i soku z cytryny jest zalecany w stanach silnego wyczerpania fizycznego i w okresach stresu.
• Miód wrzosowy - można go kupić już tylko w nielicznych pasiekach. Pomaga skutecznie zwłaszcza przy chorobach pęcherza moczowego, nerek i prostaty. Najlepiej w ciągu dnia popijać rozcieńczony w wodzie z dodatkiem soku cytrynowego i łyżeczki oliwy.
• Miód manuka – o wysokich właściwościach antybakteryjnych ,używany jest jako środek przeciwzapalny, lekarstwo na szerokie spektrum chorób żołądka i dolegliwości jelitowych oraz skuteczny środek na rany i oparzenia. Pomaga w złagodzeniu bólów gardła, a także wyraźnie wzmacnia ogólny stan zdrowia i samopoczucia pacjent.
Utarło się powiedzenie że miód im ciemniejszy tym bardziej wartościowy.
Miód wzmaga działanie wszystkich naturalnych środków leczniczych przeciwko przeziębieniom. Jeśli już więc podjęliście jakąś domową kurację kataru, obłożonego gardła czy przeziębienia, wspomagajcie ją dodatkowo systematycznym spożywaniem miodu.
Aby miód był w pełni przyswojony przez organizm, należy łyżkę stołową miodu rozpuścić w ciepłej wodzie (pół szklanki) i postawić na 12 godzin w temperaturze pokojowej, żeby wystąpiła dyspersja (rozpad) sacharozy na cukry proste (glukozę, fruktozę). Wówczas lecznicze działanie miodu, który należy pić małymi łyżkami (aby miód już w jamie ustnej szybciej dostał się przez śluzówkę do krwi) wzrasta nawet 100-krotnie."


Marta Malarska http://www.miodymanuka.pl/ http://www.miodymanuka.pl/

Artykuł Rodzaje i właściwości lecznicze miodów zaczerpnięty z serwisu www.free-art.pl.

Teoria telomowa - teoria ewolucyjna zakładająca, iż powstanie organów roślin wyższych odbyło się na drodze przekształceń telomów (pojedynczych odgałęzień):
1. Najpierwotniejszą postać pędu miały kuksonie – wszystkie telomy jednakowej długości, rozgałęziały się widlasto (dychotomicznie).
2. Wytworzenie osi rośliny przez wyrośnięcie jednego telomu ponad pozostałe (układ monopodialny – z łodygą (pęd główny) i bocznymi odgałęzieniami).
3. Część bocznych łodyżek uległa spłaszczeniu. Spłaszczone do jednej płaszczyzny telomy po zrośnięciu się ze sobą utworzyły liście – makrofile, z wyraźną blaszką liściową i rozgałęzionymi wiązkami przewodzącymi.

Procesy te zachodziły w linii rozwojowej, której początek stanowią trymerofity. U zosterofilofitów zachodziły podobne przekształcenia, choć prawdopodobnie inny był mechanizm powstawania liści.

Teoria telomowa nie precyzuje sposobu powstania korzenia osiowego. Pojawił się on ewolucyjnie dość późno i prawdopodobnie w sposób wtórny z osi pędu.


Ponadto w kursie: tkanki roślinne, budowa i cykle życiowe mszaków, paprotników, nasiennych, fizjologia roślin

Zapraszam do newslettera!

RYBOSOMY
- pojedynczy rybosom przypomina spłaszczony grzybek, składa się z dwóch podjednostek: mniejszej i większej, stabilizują je jony magnezu
- zbudowane są z rRNA i białek
- nie są oddzielone od cytoplazmy żadną błoną
- miejsce ich wytwarzania: jąderko
- zachodzi w nich synteza białek, biorą w niej aktywny udział
- mogą organizować się w polirybosomy – zespoły rybosomów połączonych z mRNA
- występują dwa typy rybosomów (w zależności od wartości stałej sedymentacji Svedberga)
1) 70 S (podjednostki 30 S i 50 S) – występują u prokariontów oraz w mitochondriach i chloroplastach eukariontów
2) 80 S (podjednostki 40 S i 60 S) – występują u eukariontów

stała sedymentacji Svedberga – szybkość opadania ciał stałych w cieczy


Ponadto w kursie: budowa i funkcje wszystkich pozostałych organelli komórkowych

Zapraszam do newslettera! (na górze strony)

MIKROCIAŁKA
- niewielkie, pojedyncze pęcherzyki, nie posiadają żadnych szczególnych cech zewnętrznych
- posiadają specyficzny zestaw enzymów utleniających związki organiczne z udziałem tlenu
- nie występują u Procaryota (królestwo bakterii)

Podział ze względu na aktywność biochemiczną:
- peroksysomy – występują w komórkach roślinnych i zwierzęcych, spełniają ważną rolę w usuwaniu nadtlenku wodoru (H2O2), który jest ubocznym i szkodliwym produktem utleniania lipidów, bardzo reaktywny; peroksysomy komórek wątroby uczestniczą także w detoksykacji np. etanolu
- glioksysomy – występują tylko u roślin wyższych, zawierają enzymy rozkładające kwasy tłuszczowe (do związków, które można wykorzystać do syntezy cukrów prostych), ma to znaczenie podczas uruchamiania rezerw tłuszczowych w nasionach oleistych (w czasie kiełkowania oraz gdy trzeba uruchomić niewęglowodanowe rezerwy energetyczne)

Enzymy mikrociałek zużywają tlen, a ich reakcje są silnie egzoergiczne (wydzielana energia zamieniana jest w ciepło, nie jest magazynowana w ATP).
Przypuszczalnie mikrociałka są pozostałością bardzo starego etapu filogenezy (gdy prymitywne jeszcze eukarionty nie miały mitochondriów).


Ponadto w kursie: budowa i funkcje wszystkich pozostałych organelli komórkowych

Zapraszam do newslettera! (na górze strony)

Związki nieorganiczne – SOLE MINERALNE

Stanowią 2-4 % suchej masy organizmu.

Występują w formie:
- rozpuszczonej – w soku komórkowych i w płynach ustrojowych
- nierozpuszczonej

Funkcje soli mineralnych w organizmie:
- strukturalne (budulcowe) i podporowe
fosforan wapnia i węglan wapnia – budują kościec zwierząt kręgowych
krzemionka – buduje ściany komórkowe niektórych glonów, skrzypów, traw i turzyc
- biochemiczne – bezpośredni udział jonów w reakcjach biochemicznych (wiele z nich wchodzi w skład enzymów albo jest konieczna do ich działania)
- osmotyczne i buforujące – są odpowiedzialne za utrzymanie ciśnienia osmotycznego i stężenia jonów wodorowych roztworów komórkowych i pozakomórkowych


Ponadto w kursie: właściwości fizykochemiczne wody i jej funkcje w organizmie

90 pierwiastków – naturalnych, składników Ziemi
60 pierwiastków – obecnych w materiale genetycznym
20 pierwiastków – występuje w prawie każdym organizmie
6 pierwiastków – pierwiastki biogenne

Pierwiastki biogenne – podstawa do budowy związków organicznych:
- węgiel (C)
- wodór (H)
- tlen (O)
- azot (N)
- fosfor (P)
- siarka (S)

Skład pierwiastkowy istot żywych nie jest wiernym odbiciem składu chemicznego ich środowiska (wskazuje to na zdolność akumulowania pierwiastków):



Duże podobieństwo składu pierwiastkowego płynów zawartych w ciele bezkręgowców, ryb morskich i innych zwierząt do wody oceanicznej:


(w wartościach względnych w stosunku do sodu przyjętego za 100)

Potwierdza to powszechną hipotezę, że istoty żywe powstały w morzach oraz że wszystkie organizmy są spokrewnione.


Makroelementy – pierwiastki, których zawartość procentowa w suchej masie wynosi powyżej 0,01% (łącznie makroelementy stanowią około 99% masy organizmu).
- węgiel (C)
- wodór (H)
- tlen (O)
- azot (N)
- fosfor (P)
- siarka (S)
- chlor (Cl)
- wapń (Ca)
- magnez (Mg)
- sód (Na)
- potas (K)


Mikroelementy – pierwiastki, których zawartość w organizmie waha się od 0,01% do 0,00001%
- żelazo (Fe)
- kobalt (Co)
- miedź (Cu)
- mangan (Mn)
- cynk (Zn)
- molibden (Mo)
- bor (B)
- jod (I)
- fluor (F)
- krzem (Si)

Ultraelementy (pierwiastki śladowe) – występują w ilości mniejszej niż 0,000001% suchej masy (milionowa część). Ich rola biologiczna jest ciągle poznawana.
- rad (Ra)
- złoto (Au)
- srebro (Ag)
- platyna (Pt)


Ponadto w kursie: rola makro- i mikroelementów, wiązania i oddziaływania chemiczne.

Standardy wymagań egzaminacyjnych
POZIOM ROZSZERZONY

I. WIADOMOŚCI I ROZUMIENIE
Zdający zna, rozumie i stosuje terminy, pojęcia i prawa, przedstawia oraz wyjaśnia procesy i zjawiska:
1) jak na poziomie podstawowym oraz opisuje budowę i funkcje na różnych poziomach organizacji życia i u różnych organizmów:
a) opisuje obiekt biologiczny lub nazywa elementy jego budowy przedstawione na ilustracji,
b) przedstawia zależności pomiędzy strukturami należącymi do różnych poziomów organizacji życia,
c) opisuje funkcje poszczególnych struktur lub obiektów biologicznych,
2) jak na poziomie podstawowym oraz przedstawia związki pomiędzy strukturą i funkcją na różnych poziomach organizacji życia:
a) określa cechy budowy, stanowiące przystosowanie do pełnionych
funkcji, wyjaśnia ich znaczenie,
b) analizuje podobieństwa i różnice pomiędzy strukturami pełniącymi podobne i różne funkcje,
3) jak na poziomie podstawowym oraz:
a) charakteryzuje środowiska życia organizmów,
b) określa związek między środowiskiem życia a budową i czynnościami życiowymi organizmów,
c) wyjaśnia podobieństwa i różnice w przystosowaniach organizmów do różnych środowisk,
4) jak na poziomie podstawowym oraz:
a) wyjaśnia zjawiska i procesy biologiczne, zachodzące na różnych poziomach organizacji życia, określa ich znaczenie,
b) opisuje i wyjaśnia zjawiska: zmienności, dziedziczenia i ewolucji oraz relacje między nimi.

II. KORZYSTANIE Z INFORMACJI
Zdający wykorzystuje i przetwarza informacje:
jak na poziomie podstawowym

III. TWORZENIE INFORMACJI
Zdający rozwiązuje problemy i interpretuje informacje:
1) jak na poziomie podstawowym oraz planuje działania, eksperymenty
i obserwacje – formułuje problem badawczy, stawia hipotezę, dobiera obiekt i metodę, planuje przebieg obserwacji lub eksperymentu,
2) jak na poziomie podstawowym oraz wykonuje obliczenia, rozwiązuje zadania z zakresu dziedziczenia cech u różnych organizmów,
3) jak na poziomie podstawowym.

Standardy wymagań egzaminacyjnych
POZIOM PODSTAWOWY

I. WIADOMOŚCI I ROZUMIENIE
Zdający zna, rozumie i stosuje terminy, pojęcia i prawa, przedstawia oraz wyjaśnia procesy i zjawiska:
1) opisuje budowę i funkcje organizmu człowieka:
a) opisuje budowę organizmu człowiek lub nazywa elementy budowy przedstawione na ilustracji,
b) przedstawia zależności pomiędzy poszczególnymi strukturami,
c) opisuje funkcje poszczególnych struktur,
2) przedstawia związki między strukturą i funkcją w organizmie człowieka:
a) określa cechy budowy człowieka, stanowiące przystosowanie do pełnionych funkcji, wyjaśnia ich znaczenie,
b) analizuje podobieństwa i różnice pomiędzy strukturami pełniącymi podobne i różne funkcje w organizmie człowieka,
3) przedstawia i wyjaśnia zależności pomiędzy organizmem i środowiskiem:
a) analizuje wpływ człowieka na środowisko,
b) opisuje elementy środowiska i wyjaśnia relacje pomiędzy nimi,
c) określa wpływ czynników środowiska na stan zdrowia i czynności życiowe człowieka,
4) przedstawia i wyjaśnia zjawiska oraz procesy biologiczne:
a) opisuje zjawiska i procesy biologiczne lub nazywa elementy procesów przedstawionych na ilustracji,
b) wyjaśnia zjawiska i procesy biologiczne, zachodzące w organizmie człowieka lub środowisku, określa ich znaczenie,
c) opisuje i wyjaśnia zasady dziedziczenia cech i wynikające z nich konsekwencje dla człowieka.

II. KORZYSTANIE Z INFORMACJI
Zdający wykorzystuje i przetwarza informacje:
1) odczytuje informacje przedstawione w formie:
a) tekstu o tematyce biologicznej,
b) tabeli, wykresu, schematu, rysunku,
2) selekcjonuje, porównuje informacje:
a) porządkuje informacje według wskazanego kryterium,
b) określa podobieństwa i różnice,
c) dobiera i stosuje kryteria selekcji i porównywania,
3) przetwarza informacje według podanych zasad:
a) konstruuje tabelę, wykres, schemat, rysunek,
b) redaguje poprawny merytorycznie opis przedstawionego w innej formie obiektu, zjawiska lub procesu.

III. TWORZENIE INFORMACJI
Zdający rozwiązuje problemy i interpretuje informacje:
1) planuje działania na rzecz własnego zdrowia i ochrony środowiska:
a) określa obiekt (przedmiot), zakres, cel działania,
b) opisuje możliwy do realizacji sposób działania, dobiera odpowiednie metody i środki, przewiduje skutki,
c) wskazuje osoby lub organizacje (instytucje), które mogą udzielić
wsparcia,
d) planuje przebieg obserwacji,
2) interpretuje informacje i wyjaśnia zależności przyczynowo – skutkowe pomiędzy prezentowanymi faktami:
a) objaśnia i komentuje informacje, określa tendencje zmian, wyjaśnia związki przyczynowo – skutkowe,
b) odnosi się krytycznie do tekstu lub danych, np. oddziela fakty od opinii, wskazuje: niespójności, błędy logiczne, niewłaściwą metodykę,
c) wykonuje obliczenia, rozwiązuje zadania z zakresu dziedziczenia cech u człowieka,
3) formułuje wnioski oraz formułuje i uzasadnia opinie na podstawie analizy informacji:
a) dobiera racjonalne argumenty,
b) konstruuje samodzielną wypowiedź poprawną pod względem logicznym i merytorycznym.

Podstawowym narzędziem badania struktur komórkowych jest technika mikroskopowania.
Dzisiaj stosuje się też inne metody, które pozwalają osiągnąć inne efekty (np. poznanie funkcji organelli komórkowych, zbadanie ich składu chemicznego). Często musimy najpierw rozdzielić elementy – organelle komórki.

1. Frakcjonowanie komórki – metoda wyodrębniania struktur komórkowych, wykorzystująca możliwość oddzielania struktur różniących się masą (przy wykorzystaniu siły odśrodkowej i ultrawirówki).
Etapy:
1) homogenizacja – rozdrobnienie materiału (tkanki, komórki) w celu uzyskania jednorodnej zawiesiny składników (homogenatu)
- rozbijanie w mikserze (rozerwanie błony komórkowej i uwolnienie cytoplazmy z organellami)
lub
- tworzenie za pomocą detergentów porów w błonie komórkowej (uwalniane są białka i cząsteczki DNA, bez niszczenia komórek)
2) wirowanie różnicowe – czyli ze wzrastającą szybkością (nawet do 100 tys. obrotów/min) i w określonym czasie; mieszaninę poddaje się działaniu siły odśrodkowej, która powoduje osadzanie się organelli na dnie probówki – najcięższe organelle opadają na dno najszybciej (tworzą osad), a ponad nimi pozostaje roztwór, który po przelaniu do innej probówki nadal poddawany jest wirowaniu
3) uzyskane frakcje komórkowe można dalej oczyszczać za pomocą wirowania równowagowego w gradiencie stężeń – osad do wirowania nanosi się na powierzchnię odpowiedniego roztworu, np. fikolu o zróżnicowanym stężeniu (rosnącym w kierunku dna) i wiruje; w gradiencie gęstości składniki komórki wędrują do rejonów o gęstości, która jest równa ich własnej, tworząc pasma oczyszczonych frakcji


(w kursie rysunek o wiele wyraźniejszy)

supernatant – płyn z nad roztworu
homogenat – mieszanina rozdrobnionych cząstek
gradient – wielkość określająca zmiany stężenia roztworu w przestrzeni


Ponadto w kursie: chromatografia, autoradiografia, elektroforeza, hodowle in vitro, barwienie komórek chemiczne i fluorescencyjne, mikromanipulacje

Zapraszam do newslettera!

Kurs przygotowawczy: Biologia w liceum. Okiem maturzysty to świetny materiał do powtórki przed egzaminem maturalnym na poziomie podstawowym i rozszerzonym. Cała zawartość tego repetytorium została napisana przez maturzystkę, a więc osobę, która najlepiej zna problemy i potrzeby ucznia, przygotowującego się do tego egzaminu.

- SPOJRZENIE NA MATERIAŁ OKIEM MATURZYSTY – NOWOŚĆ!
- Cała treść i rysunki mojego autorstwa
- Czytelne wykresy
- Przejrzysty układ tekstu (wypunktowanie, pogrubienie, podkreślenie…)
- Dobrze rozplanowany materiał –kurs rozpoczyna się w listopadzie, w 6 miesięcy powtórzysz całość
- Pisząc ten kurs korzystałam z wielu źródeł, sprawdzając poprawność zawartych w nich informacji. Zajęło mi to wiele, wiele godzin.
- NIE MARNUJ CZASU – SKORZYSTAJ Z MOJEJ PRACY I GOTOWYCH NOTATEK

Kurs rozpoczyna się w LISTOPADZIE, zamieszczę wtedy na blogu wszystkie informacje techniczne na temat tego, jak można go nabyć. Opłata za pierwszy miesiąc to tylko 10 zł! Już dziś zapisz się do newslettera (na górze strony).

Na blogu będą się regularnie ukazywały przykładowe teksty.